BackHoom in gesprek met Lennart van der Burg van TNO

BackHoom zit regelmatig aan tafel met veel verschillende partijen die zich bezighouden met de energietransitie. Iedereen die we spreken heeft hier zo zijn eigen rol in. In de rubriek ‘BackHoom in gesprek met….’ praten we met hen over hun visie op de energietransitie en het bijbehorende klimaatakkoord. Hoe zien zij de weg naar een CO2-neutrale toekomst? Deze keer spreken we met Lennart van der Burg, business developer bij TNO, waarmee BackHoom samenwerkt in het project ‘dynamische energiescan bedrijventerrein’.

Zoals iedereen weet staan we na het klimaatakkoord in Parijs en het akkoord in Nederland voor een behoorlijke uitdaging. Er zijn enorme ambities maar ook kritische tegengeluiden over de haalbaarheid van de doelstellingen. Hoe kijkt u hier tegenaan?

 

Het positieve van het proces dat nu is ingezet met alle klimaattafels, is dat alle betrokken partijen nu zelf actief moeten gaan nadenken over hoe hun eigen organisatie of achterban moet veranderen om te kunnen voldoen aan dedoelstellingen van Parijs. Daarbij moeten we eerst kijken wat we zelf kunnen doen en bijdragen, daarna wat hebben we nodig van andere bedrijven en natuurlijk de overheid. Dit hele proces zorgt voor beweging, nieuwe inzichten en ideeën. Er ontstaan discussies over verworven rechten en of die moeten gaan schuiven. De vraag is nu: is deze beweging voldoende om echt onze bijdrage te leveren aan de afspraken van Parijs om de opwarming van de aarde binnen de 2 graden te houden? Of is het meer van hetzelfde? Afwachten is geen optie.

Volgens het klimaatakkoord moeten we in 2030 een CO2-neutrale gebouwde omgeving hebben. Wat is er volgens u nodig om dit doel te behalen?

Vanuit mijn achtergrond kijk ik daar met een wat technische bril naar en dan is het zaak om:

  • Maximaal in te zetten op het voorkomen van verspilling en onnodig gebruik van energie, grondstoffen en producten
  • Maximaliseren van lokale opwekpotentie van duurzame energie waar het in ieder geval gaat om zonne-energie op (of in!) daken en wegen en benutting van de ondergrond (WKO, warmte-opslag, geothermie, aquathermie)
  • Optimaliseren van lokale energie infrastructuur, opslag en afstemming van vraag en aanbod

De vraag is natuurlijk hoe we bovenstaande kunnen bewerkstelligen. Welke instrumenten zijn nodig? Hoe kunnen we zorgen dat de markt zijn werk kan doen? In de klimaattafel ‘gebouwde omgeving’ wordt nu veel waarde gehecht aan een nieuwe, strengere norm. Een norm waar het energieverbruik per vierkante meter wordt gemaximaliseerd naar bijvoorbeeld 50 Kwh per m2 (utiliteit). Dit is natuurlijk goed en hard nodig. Echter alleen een norm is mijns inziens niet genoeg. We zien het bij de huidige ‘wet Milieubeheer’ en de verplichting dat bedrijven energiemaatregelen moeten gaan uitvoeren die zich binnen 5 jaar terugverdienen. Een goede regel, maar in de praktijk komt er op zijn zachtst gezegd nog te weinig van terecht.

Voor een CO2-neutrale gebouwde omgeving in 2030 is denk ik een hele mix aan maatregelen nodig. Zoals de belasting echt verder doorzetten naar ‘de al oude vervuiler betaalt’. En prikkels zoals bijvoorbeeld een verplichting dat je je dak altijd moet benutten om energie op te wekken. Ook het nog sterker stimuleren van lokale collectieven van bewoners en bedrijven om zichzelf te organiseren en te starten met gebiedsaanpak is denk ik hard nodig.

Wat valt u op in de discussies rondom de warmtetransitie?

Verduurzaming van de warmtevraag in de gebouwde omgeving als alternatief op fossiel aardgas, is cruciaal. Dat is duidelijk, maar de discussies of aardgasvrij nu wel nodig is, lopen soms wel hoog op. Wat daarin opvalt is dat er geen eenduidig antwoord is op de vraag wat het alternatief is voor aardgas, maar dat er een mix aan oplossingen mogelijk is. Zoals warmtenetten, elektrificatie of  groene gassen. Uiteindelijk gaan voorkeuren van mensen in de wijk, de technologische-  en beleidsontwikkeling de verhouding in de mix bepalen.

Ziet u opvallende ontwikkelingen, kijkend binnen uw eigen (net)werk?

Ik zie verschillende ontwikkelingen. Op het gebied van technologie vind ik bijvoorbeeld geïntegreerde zonnepanelen in daken, wegen en producten heel interessant. Maar ook het gebruik van groene CO2 om duurzame synthetische brandstoffen te maken en gebruiken. Wat ook positief opvalt is het ontstaan van nieuwe collectieven in de samenleving op het gebied van energie. Daarnaast merk ik dat er duidelijk behoefte is aan vernieuwende, disruptieve maatregelen en innovaties. Het loont soms om zaken die worden genoemd, maar vaak snel van tafel vallen (‘niet haalbaar of uitvoerbaar’) weer op te pakken. Denk aan ideeën op gebied van beleid, zoals een CO2 taks aan Europese grens.

Wat zijn volgens u de belangrijkste uitdagingen waar we nu voor staan?

We hebben het over een transitie. Een transitie naar een duurzamere en circulaire samenleving. Ik vraag me echter af of de hooflijnen van het Klimaatakkoord dat er nu ligt de transitie voldoende bewerkstelligt en zorgt voor een daadwerkelijk structurele verandering. Een verandering op de manier hoe wij nu consumeren en produceren. Daar ligt wat mij betreft de grootste uitdaging; in de een zoektocht naar een nieuw economisch, ecologisch en maatschappelijk evenwicht.

Reacties zijn gesloten.